Nga Joseph Hammond
Një vrasje mafioze e hapur, e ndodhur muajin e kaluar pranë aeroportit kryesor të Shqipërisë, ka shtuar frikën se vendi aleat i NATO-s po rrëshqet gjithnjë e më thellë drejt sundimit të krimit të organizuar. Liderë të opozitës paralajmërojnë se Shqipëria ndodhet në prag të shndërrimit në narko-shtetin e parë të vërtetë në Europë.
Ekzekutim mafioz në mes të ditës
Më 11 nëntor, Gilmando Dani, drejtues i rrjetit kriminal Shullazi, u vra me breshëri armësh teksa kthehej nga Spanja. Pamjet filmike tregojnë një skuadër atentatorësh që dalin nga një automjet i parkuar dhe i zënë pritë makinës luksoze të viktimës. Pas ekzekutimit, autorët largohen qetësisht nga vendngjarja.
Sipas kritikëve, skena të tilla brutale po bëhen gjithnjë e më të zakonshme në Shqipëri.
Shqipëria, nyje e karteleve të drogës
Rrjeti Shullazi është i përfshirë në trafikun e drogës, ndërsa ekspertë ndërkombëtarë dhe politikanë opozitarë paralajmërojnë se Shqipëria është shndërruar në një pikë kyçe ballkanike për kartelet e drogës nga Amerika Latine dhe në një qendër thelbësore të tregut europian të kanabisit.
Sipas opozitës, degët shqiptare të karteleve të drogës kontrollojnë transportin e lëndëve narkotike drejt Europës, ndikojnë në çmimet e tregut dhe po zgjerojnë ndikimin edhe në Shtetet e Bashkuara.
Akuza ndaj qeverisë
Opozita akuzon qeverinë se ka toleruar ose neglizhuar përhapjen e krimit të organizuar gjatë më shumë se një dekade në pushtet. Sipas tyre, administrata amerikane e mëparshme ka mbyllur sytë ndaj këtij fenomeni për shkak të bashkëpunimit gjeopolitik dhe rolit të Shqipërisë në çështje të tjera ndërkombëtare.
Një rezolutë e miratuar së fundmi nga një federatë ndërkombëtare e partive të qendrës së djathtë akuzon mazhorancën shqiptare për lejimin e infiltrimit kriminal në kontratat publike, ndërtim dhe turizëm.
Ndërtimi dhe pastrimi i parave
Një tregues i fortë i pastrimit të parave, sipas raportimeve, është bumi i ndërtimit në Tiranë. Ndërtimi përbënte mbi 14% të prodhimit ekonomik të vendit në vitin 2024 – përqindja më e lartë në Europë. Janë miratuar dhjetëra kulla shumëkatëshe, disa prej të cilave dyshohet se financohen nga para të drogës.
Ndërkohë, rreth një e treta e popullsisë jeton nën kufirin e varfërisë dhe mbi 1 milion shqiptarë kanë emigruar që nga vitet ’90. Sistemi informal i transfertave financiare përdoret gjithashtu për qarkullimin e shumave të mëdha jashtë sistemit bankar.
Rrezik për sigurinë
Sipas ish-zyrtarëve të sigurisë, përfshirja e krimit të organizuar në strukturat shtetërore përbën rrezik serioz jo vetëm për Shqipërinë, por edhe për NATO-n. Një shtet i kapur nga krimi mund të shndërrohet në hallkë të dobët të aleancës dhe të shfrytëzohet për destabilizim nga aktorë të huaj.
Përfundim
Nëse përfaqësues të zgjedhur dhe institucione shtetërore janë të lidhura me krimin e organizuar, atëherë Shqipëria rrezikon jo vetëm demokracinë dhe sundimin e ligjit, por edhe pozicionin e saj strategjik në Europë dhe në NATO.
