Protestat kundër projekteve turistike të planifikuara në bregdetin shqiptar kanë kaluar kufijtë e debatit politik dhe mjedisor, duke u shndërruar në një çështje me jehonë ndërkombëtare dhe pasoja diplomatike. Sipas një analize të publikuar nga Euronews, përplasja tashmë ka përfshirë edhe Iranin, pas akuzave të kryeministrit Edi Rama për ndërhyrje në nxitjen e protestave.
Mijëra qytetarë kanë dalë në rrugët e Tiranës gjatë ditëve të fundit për të kundërshtuar projektet e zhvillimit turistik të lidhura me kompaninë Affinity Partners të Jared Kushner, dhëndrit të presidentit amerikan Donald Trump. Protestuesit argumentojnë se projektet rrezikojnë mjedisin dhe biodiversitetin e zonave të mbrojtura ku planifikohen investimet.
Akuzat e Ramës ndaj Iranit
Në deklaratat e tij publike, kryeministri Edi Rama ka pohuar se një pjesë e fushatës online dhe narrativës që shoqëron protestat lidhet me atë që ai e quan një “luftë hibride” kundër Shqipërisë.
Sipas Ramës, në këtë aktivitet janë përfshirë aktorë të huaj, ndërsa ai përmendi konkretisht Iranin, duke kujtuar përplasjet e mëparshme mes dy vendeve pas sulmeve kibernetike që goditën institucionet shqiptare në vitet e fundit.
“Ekziston një aktor keqdashës, Irani. Kjo është diçka që ne e dimë me siguri. Nuk po them se Irani i shpiku protestat, por po them se Irani u përfshi menjëherë”, është shprehur Rama.
Reagimi i Teheranit
Akuzat e Tiranës u kundërshtuan menjëherë nga autoritetet iraniane. Zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme të Iranit, Esmaeil Baqaei, i cilësoi deklaratat e kryeministrit shqiptar si të pabaza dhe hodhi poshtë pretendimet për një rol iranian në protestat që po zhvillohen në Shqipëri.
Sipas tij, protestat janë pasojë e pakënaqësive të brendshme të qytetarëve shqiptarë dhe nuk kanë lidhje me ndikime të jashtme.
Çfarë parashikojnë projektet?
Në qendër të debatit qëndrojnë projektet turistike të propozuara nga Affinity Partners në Shqipëri, me një vlerë të raportuar prej rreth 4 miliardë dollarësh.
Një prej projekteve synon zhvillimin e një resorti luksoz në zonën e lagunës Vjosë-Nartë, ndërsa një tjetër parashikon transformimin e ishullit të Sazanit në një destinacion turistik ndërkombëtar.
Qeveria shqiptare argumenton se investimet do të sjellin zhvillim ekonomik, vende të reja pune dhe rritje të turizmit elitar në vend.
Shqetësimet mjedisore
Organizatat mjedisore vendase dhe ndërkombëtare kanë shprehur shqetësim për ndikimin e mundshëm të projekteve në ekosistemet e mbrojtura.
Laguna Vjosë-Nartë konsiderohet një nga habitatet më të rëndësishme për shpendët migratorë në Mesdhe dhe strehon qindra specie të mbrojtura, përfshirë flamingot, breshkat detare dhe specie të rralla të faunës.
Edhe Komisioni Evropian ka kërkuar nga Shqipëria që të respektojë standardet mjedisore të Bashkimit Evropian, duke paralajmëruar se çdo veprim që mund të dëmtojë përmbushjen e kritereve të anëtarësimit duhet të shmanget.
Protestat vijojnë
Ndërkohë protestat kanë hyrë në javën e dytë dhe po shoqërohen me pjesëmarrje të konsiderueshme qytetare. Demonstruesit mbajnë pankarta me mesazhe si “Shqipëria nuk është në shitje” dhe kërkojnë ndalimin e projekteve, ndërsa një pjesë e tyre kanë zgjeruar kërkesat duke kërkuar edhe dorëheqjen e kryeministrit Edi Rama.
Përplasja tashmë ka kaluar nga debati mbi zhvillimin ekonomik dhe mbrojtjen e mjedisit në një çështje me dimensione diplomatike, duke e vendosur Shqipërinë në qendër të vëmendjes së mediave ndërkombëtare.
