Deklarata e presidentit amerikan Donald Trump se lufta me Iranin mund të përfundojë brenda “dy deri në tre javësh” ka ngritur më shumë pikëpyetje sesa siguri.
Premtimi për fund të shpejtë
Trump paraqiti një panoramë optimiste, duke pretenduar se:
- kapacitetet ushtarake të Iranit janë dobësuar ndjeshëm
- objektivat strategjikë janë “pothuajse arritur”
- një përfundim i shpejtë i konfliktit është i mundur
Por këto deklarata nuk u shoqëruan me një plan të qartë për mënyrën se si do të arrihet ky përfundim.
Dyshimet mbi vlerësimet
Analiza nxjerr në pah një problem kyç:
disa nga pretendimet e Trump – si afrimi i Iranit drejt armës bërthamore apo aftësitë për të goditur SHBA-në – nuk mbështeten plotësisht nga shërbimet inteligjente amerikane.
Kjo krijon një hendek mes retorikës politike dhe vlerësimeve reale të sigurisë.
Mbështetje e kufizuar brenda SHBA
Sipas sondazheve:
- vetëm rreth 1/3 e amerikanëve mbështesin luftën
- vetëm 1/3 besojnë se ekziston një strategji e qartë
Kjo tregon mungesë konsensusi të brendshëm, një faktor që historikisht ndikon në kohëzgjatjen e konflikteve.
Rreziku i përshkallëzimit
Edhe pse flitet për fund të shpejtë, disa elementë tregojnë të kundërtën:
- Trump paralajmëron sulme edhe për disa javë të tjera
- infrastruktura energjetike dhe ushtarake iraniane mbetet objektiv
- tensionet në Ngushticën e Hormuzit rrezikojnë tregjet globale
Kjo sugjeron se konflikti mund të thellohet para se të mbyllet.
Dimensioni ndërkombëtar
Thirrja e Trump ndaj vendeve të tjera për të siguruar Ngushticën e Hormuzit tregon:
- përpjekje për të ndarë barrën me aleatët
- por edhe një mungesë të plotë koordinimi global
Ndërkohë, skepticizmi i aleatëve dhe tensionet me NATO-n e bëjnë më të vështirë një zgjidhje të shpejtë.
Përfundimi:
Pretendimi se lufta mund të përfundojë brenda 2–3 javësh mbetet më shumë deklaratë politike sesa parashikim realist.
Në praktikë:
- mungon një plan i qartë për fundin e konfliktit
- mbështetja publike është e kufizuar
- rreziqet e përshkallëzimit janë ende të larta
Me shumë gjasa, zhvillimet në javët e ardhshme do të përcaktojnë nëse kemi të bëjmë me një fund të shpejtë apo fillimin e një konflikti më të gjatë dhe kompleks.
