Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky ka sinjalizuar një ndryshim të rëndësishëm në qëndrimin e Kievit, duke deklaruar se Ukraina nuk këmbëngul më për anëtarësim në NATO, por kërkon garanci të forta sigurie nga SHBA dhe Bashkimi Evropian, si alternativë. Megjithatë, ai e cilësoi të papranueshme çdo tërheqje të trupave ukrainase nga territoret e Donetskut dhe Luhanskut që nuk janë pushtuar nga Rusia.
Deklaratat u bënë në prag të bisedimeve për paqe që po zhvillohen në Berlin, ku po diskutohet një plan i ri për t’i dhënë fund luftës në Ukrainë.
Bisedimet në Berlin
Takimet nisën të dielën në Zyrën Kancelarore gjermane, me pjesëmarrjen e presidentit Zelensky, të dërguarve amerikanë Steve Witkoff dhe Jared Kushner, si dhe përfaqësuesve të tjerë ndërkombëtarë. Kancelari gjerman Friedrich Merz përshëndeti delegacionet, ndërsa procesi i negociatave po moderohet nga këshilltari i tij për sigurinë, Günter Sautter.
Pas më shumë se pesë orësh diskutimesh, palët ranë dakord që bisedimet të vazhdojnë edhe sot, ndërsa pritet që Merz të zhvillojë takime të tjera me Zelenskyn dhe liderë evropianë.
Zelensky: NATO nuk ka mbështetje të plotë
Pak para nisjes së negociatave, Zelensky deklaroi se anëtarësimi në NATO nuk gëzon mbështetjen e plotë të të gjitha vendeve anëtare, duke e bërë këtë objektiv aktualisht të paarritshëm.
“Do të ishte një kompromis i drejtë nëse, në vend të NATO-s, Ukraina do të merrte garanci sigurie të ngjashme me Nenin 5, nga SHBA, BE dhe partnerë të tjerë ndërkombëtarë,” u shpreh ai.
Edhe pse synimi për NATO-n është i përfshirë në Kushtetutën e Ukrainës, Zelensky pranoi se garancitë bilaterale të sigurisë mund të shërbejnë për të parandaluar një pushtim të ri rus.
Vijë e kuqe: Donetsku dhe Luhansku
Presidenti ukrainas ishte i prerë sa i përket kërkesës ruse për tërheqje nga territore që Ukraina ende i kontrollon në rajonet lindore.
“Tërheqja nga Donetsku dhe Luhansku është e padrejtë dhe e papranueshme,” tha Zelensky, duke theksuar se një armëpushim përgjatë vijës aktuale të frontit është zgjidhja më e drejtë për të hapur rrugën e diplomacisë.
“Palët duhet të qëndrojnë aty ku janë dhe më pas të zgjidhin çështjet përmes dialogut,” shtoi ai, duke kërkuar mbështetje të qartë amerikane për këtë qasje.
Presion nga SHBA, refuzim nga Rusia
Administrata amerikane e presidentit Donald Trump ka ushtruar presion ndaj Kievit për të pranuar një marrëveshje paqeje, duke argumentuar se Ukraina ndodhet në disavantazh ushtarak dhe varet nga ndihma perëndimore.
Nga ana tjetër, Rusia mbetet e palëkundur. Këshilltari i Putinit për politikën e jashtme, Yuri Ushakov, deklaroi se Moska nuk pret “gjëra të mira” nga bisedimet në Berlin dhe refuzon çdo kompromis mbi çështjet territoriale.
“Ndryshimet në kërkesat territoriale nuk janë të negociueshme,” tha Ushakov për median shtetërore ruse, duke shtuar se vetëm pala amerikane ka treguar “kuptim real” për qëndrimin e Moskës.
