“Boshti franko-gjerman është një gabim i rëndë”, pohoi Bettino Craxi në kohë të padyshimta. Me humbjen e madhe të Olaf Scholz dhe Emmanuel Macron në zgjedhjet evropiane, ai bosht që dukej i pathyeshëm dhe i destinuar për të qenë hegjemonist në Evropë nuk ekziston më, ndërsa Italia e Giorgia Melonit del më e forcuar nga votat, edhe në funksion të G7, takim që do të mbahet në Pulia pas pak ditësh, një samit në të cilin, siç u shpreh kryeministrja italiane, vendi ynë do të prezantohet “me qeverinë më të fortë nga të gjitha”. Për Macron dhe Scholz është një humbje e paralajmëruar, por ndoshta nuk mendohej, të paktën në rastin e presidentit francez, që humbja do të ishte e tillë që ta çonte “qiramarrësin” e Elysee të shpërndante Asamblenë Kombëtare dhe të shpallte zgjedhje të parakohshme për 30 qershorin. Edhe nëse ai nuk do të ishte i detyruar ta bënte këtë, ishte e vështirë për presidentin francez të shpërfillte të dhënat politike që shohin Marine Le Pen dhe 28-vjeçarin Jordan Bardella duke mbledhur 31.47% të votave, më shumë se dyfishi i partisë së tij me lidere Valerie Hayer (14 ,56%). Një rezultat historik për Le Pen dhe të djathtën franceze, që vërteton rënien politike të Macron, të mundur në çështjet e identitetit dhe emigracionit.
20 ditë kohë për Macron
Në tre javët e ardhshme, Macron do të përpiqet të mbledhë votuesit në një funksion kundër Le Pen dhe të zvogëlojë fitoren e së djathtës në zgjedhjet evropiane, por, siç na kujton Politico, bixhozi i tij të kujton atë të ish-kryeministrit britanik David Cameron kur vendosi të përpiqet të frenojë euroskeptikët në partinë e tij duke thirrur një referendum për Brexit. Siç shkruan “Le Figaro” në një editorial, në fakt, “është era e antimakronizmit që po fryn tani në të gjitha partitë, në të gjitha grupmoshat, në të gjitha kategoritë e popullsisë”. Momenti politik, natyrisht, nuk mund të ishte më i keq kur dihet se në Ukrainë po zhvillohet një luftë kërcënuese dhe e rrezikshme për Evropën, se një luftë tregtare me Kinën po afrohet dhe se Donald Trump mund të kthehet në Shtëpinë e Bardhë në nëntor.
Skenari i vitit 1997
Francezët do të shkojnë sërish në zgjedhje pas disa javësh. Charles De Gaulle e bëri këtë në vitin 1968 për shkak të krizës politike të shkaktuar nga protestat studentore të atij viti legjendar. Lëvizja për shpërndarjen e parlamentit veproi si ujë mbi zjarrin e rebelimit studentor. Në vitin 1997, Zhak Shirak, presidenti i ndjerë, udhëheqës i qendrës politike, vendosi të ndërmarrë të njëjtin hap. Në një lëvizje kumari si ai i Macron-it aktual, Shiraku i bëri keq llogaritë. Ai kërkoi një mandat të fortë për të zbatuar programin e tij ekonomik, por e majta socialiste e udhëhequr nga Lionel Jospin fitoi zgjedhjet. Shirak u detyrua të emërojë Jospin si kryeministër, gjë që u pasua nga “bashkëjetesa më e gjatë” në historinë e Republikës së Pestë. Mediat franceze i kujtuan këta shembuj historikë menjëherë pas fjalimit të Macron. Për presidentin francez, ata parashikojnë një mundësi shumë të rrezikshme që i riu Jordan Bardella nga Tubimi Kombëtar i Marine Le Pen të jetë kryeministër, i cili do të fillonte një tjetër, në terma kroate, “bashkëjetesë të vështirë” midis zyrave presidenciale dhe kryeministrit në Francë.
Kaos në Gjermani
Tërmeti tjetër politik ndodhi në Berlin, ku u vërtetua jopopullariteti i madh i kancelarit Olaf Scholz dhe qeverisë së tij “semafor”. Sipas rezultateve të përkohshme zyrtare, Bashkimi (CDU-CSU) fitoi zgjedhjet evropiane në Gjermani me 30.0%: AfD përparon, duke u bërë partia e dytë me 15.9% të votave: partitë i bëjnë keq koalicionit të shumicës, me SPD zbriti në 13.9% dhe të Gjelbrit në 11.9% (12 vende). Siç vë në dukje Politico, humbja në zgjedhjet evropiane është një poshtërim para së gjithash për kancelarin, i cili, megjithë vlerësimet e tij të dobëta të miratimit, ka këmbëngulur të jetë fytyra e fushatës së bashku me kandidaten kryesore të partisë për garën evropiane, Katarina Barley. Një dështim historik, i cili mund të minojë stabilitetin e një qeverie gjithnjë e më të dobët dhe jopërfaqësuese.
