Kryeministri Edi Rama ka publikuar një sqarim të detajuar lidhur me projektet e investimit në Ishulli i Sazanit dhe në zonën e Zvërnec, duke kundërshtuar pretendimet se territori shqiptar po shitet apo se procedurat janë kryer jashtë kuadrit ligjor.
Çfarë thotë Rama për Sazanin?
Sipas tij:
- Ishulli i Sazanit mbetet pronë shtetërore dhe nuk është parashikuar të shitet.
- Modeli i zhvillimit që po negociohet parashikon pjesëmarrjen e shtetit shqiptar në investim.
- Negociatat me investitorët nuk kanë përfunduar ende.
- Nuk ekziston ende një marrëveshje finale.
- Nuk është paraqitur ende projekti përfundimtar arkitektonik apo studimi mjedisor.
Rama thekson se shteti synon të ruajë pronësinë mbi ishullin, ndërsa përfiton nga zhvillimi turistik i zonës.
Çfarë ndodh me projektin në Zvërnec?
Sipas kreut të qeverisë:
- Toka ku planifikohet investimi është pronë private e regjistruar prej vitesh në kadastër.
- Investitorët kanë blerë pronat nga pronarët e regjistruar ligjërisht.
- Ka palë të tjera që pretendojnë pronësinë, por çështjet janë në proces gjyqësor.
- Mosmarrëveshjet mbi pronën nuk e ndalojnë automatikisht zhvillimin apo shitjen e saj sipas legjislacionit në fuqi.
Rama sqaroi gjithashtu se një pjesë e transaksionit është përfshirë në një procedurë hetimore të Struktura e Posaçme Kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (SPAK), ndaj fondet përkatëse ndodhen në një llogari të ngrirë deri në përfundim të hetimeve.
Pse nuk ka ende leje ndërtimi?
Një nga pikat kryesore të reagimit ishte sqarimi se:
- Është miratuar vetëm leja zhvillimore, jo leja e ndërtimit.
- Leja zhvillimore hap rrugën për përgatitjen e projektit teknik.
- Asnjë punim ndërtimor nuk mund të nisë pa lejen e ndërtimit.
Për të marrë këtë leje, investitori duhet të dorëzojë:
- projektin e detajuar arkitektonik;
- dokumentacionin teknik;
- studimin e plotë mjedisor.
Kushti kryesor: Vlerësim i Thelluar Mjedisor
Sipas Ramës, më 15 maj 2026 autoritetet kanë vendosur që projekti t’i nënshtrohet një Vlerësimi të Thelluar të Ndikimit në Mjedis.
Ky studim duhet të analizojë:
- ndikimin mbi biodiversitetin;
- habitatet e mbrojtura;
- lagunën dhe ekosistemet bregdetare;
- peizazhin natyror;
- qëndrueshmërinë afatgjatë të zhvillimit.
Qeveria thotë se çdo vendimmarrje e ardhshme do të mbështetet te përfundimet e këtij vlerësimi dhe te standardet mjedisore të Bashkimit Europian.
Debati për zonat e mbrojtura
Rama mohon pretendimet se është hequr statusi i mbrojtjes së zonës:
- Zona “Pishë Poro–Nartë” sipas tij vazhdon të jetë e klasifikuar si “Peizazh i Mbrojtur”.
- Ai argumenton se legjislacioni shqiptar dhe standardet e IUCN-së lejojnë zhvillime të kontrolluara në këtë kategori zonash, me kusht që të respektohen kriteret mjedisore dhe të merret miratimi i institucioneve përkatëse.
Çfarë pritet tani?
Sipas qeverisë, hapat e ardhshëm janë:
- Plotësimi i dokumentacionit përfundimtar.
- Dorëzimi i projektit të detajuar.
- Përfundimi i Vlerësimit të Thelluar të Ndikimit në Mjedis.
- Shqyrtimi i gjetjeve nga autoritetet shtetërore.
- Vendimmarrja për lejen e ndërtimit.
Në thelb, qëndrimi i qeverisë është se projektet në Sazan dhe Zvërnec janë ende në faza procedurale dhe se asnjë leje ndërtimi nuk është dhënë deri tani, ndërsa kundërshtarët e projekteve vazhdojnë të kërkojnë transparencë më të madhe dhe garanci për mbrojtjen e mjedisit dhe të drejtave të pronësisë.
