Raporti i Komisionit Evropian (KE), i cili çdo vit ngre pluhur në sytë e publikut, kësaj radhe i kushtoi vëmendje të madhe edhe dialogut ndërmjet Beogradit dhe Prishtinës. Ai ka deklaruar se nuk ka progres në bisedime, prandaj kritikohen të dyja palët dhe tregojnë se është e nevojshme të zbatohet ajo që është rënë dakord. Meqenëse nuk ekziston një gjë e tillë, pyetja është se ku është zgjidhja dhe kur mund të ketë përparim? Siç shkruan gazeta serbe “Blic”, analistët nuk janë shumë optimistë: disa besojnë se BE-ja nuk tregon dëshirë për përparim, por parashikojnë gjithashtu se nuk do të ketë para majit të vitit të ardhshëm për shkak të zgjedhjeve në Kosovë.
Tensionet e reja
Ognjen Gogiç, politolog, ka thënë për “Blic” se në rrethanat aktuale dialogu nuk do të ndërpritet. Siç paralajmëron ai, pyetja nuk është nëse do të fillojë një dialog, por kur do të shpërthejnë tensione të reja dhe nëse ka një mënyrë për të parandaluar destabilizimin e mëtejshëm. Ai gjithashtu beson se KE nuk ka shprehur dëshirën e sinqertë për të filluar një dialog dhe ka mjetet për ta realizuar atë. “Thirrja për vazhdimin e dialogut është vetëm pro forma sepse KE e di se nuk ka asgjë për të fituar prej tij dhe nuk mund të thotë se dialogu po braktiset. Kjo thirrje nuk ka ndikim real dhe nuk duhet t’i kushtohet rëndësi. Nëse Komisioni Evropian do ta kishte kushtëzuar qasjen në fondet nga Plani i Rritjes me përparimin në dialog, mund të kishte pasur një përparim, por këto fonde ishin miratuar përkundër faktit se dialogu nuk funksionon”, mendon Gogiç.
Marrëveshja e Ohrit
Beogradi dhe Prishtina janë në atë pozicion për shkak se nuk është bërë përparim në zbatimin e Marrëveshjes së Ohrit. Një përpjekje tjetër për ta arritur këtë dështoi – edhe pse më në fund u mbajt një takim trepalësh në Bruksel pas një sërë dështimesh, nuk pati kompromis sepse Beogradi këmbënguli në formimin e Asociacionit. Pas takimit, të dyja palët deklaruan se ai ishte “i ashpër” dhe ia hodhën fajin për dështimin. I vetmi që duket se nuk e humb shpresën është i dërguari special i BE-së për dialogun ndërmjet Beogradit dhe Prishtinës, Miroslav Lajçak. Ai pas takimit tha se nuk ka pasur progres sa i përket zbatimit të Marrëveshjes së Normalizimit të vitit 2023, por se është optimist kur bëhet fjalë për progres në disa çështje të tjera kyçe.
Rinisja e dialogut
Ai duket se është i vetëm në këtë, pasi Fatmir Seholi, analist politik nga Prishtina, thotë për “Blic” se nuk ka vend për progres derisa të përfundojnë zgjedhjet në Kosovë, të planifikuara për 9 shkurt të vitit të ardhshëm. “Progres-raporti i KE-së tregon se dialogu është shumë i nevojshëm, me zbatimin absolut të asaj që kanë rënë dakord të dyja palët. Fatkeqësisht, nuk do të ketë përparim duke pasur parasysh se Kosova tashmë ka hyrë në fushatën parazgjedhore. Prandaj, shtrohet pyetja se kur mund të presim vazhdimin e dialogut me kapacitet të plotë. Duke pasur parasysh se zgjedhjet parlamentare në Kosovë janë më 9 shkurt, nuk pres që të ketë ndonjë përparim deri në maj të vitit 2025”, vëren Seholi.
