Teksa Donald Trump bëhet gati të rikthehet në Shtëpinë e Bardhë, janë rikthyer në vëmendje fitoret, por edhe disfatat e “paraardhësit” Joe Biden. Më pak të dukshme, por ndoshta më të rëndësishme, janë fatkeqësitë që administrata Biden ka mundur t’i parandalojë. Kufizimet që administrata Biden i vendosi Vuçiçit, Dodikut dhe aleatëve të tyre mund të kenë qenë të papërsosura, por ata e mbajtën më të keqen që të mos ndodhte. Dhe kandidati republikan duket i vendosur të heqë shumë prej tyre nëse fiton. Me afrimin e zgjedhjeve, politikëbërësit evropianë duhet të marrin në konsideratë pesë rreziqe specifike – edhe pse të lidhura ngushtë – në veçanti, siç shkruan European Council on Foreign Relations.
Erozioni i neutralitetit
Trump nuk priret ta shohë rajonin si një interes strategjik të SHBA-së. Por gjatë mandatit të tij të parë presidencial, Grenell, si i dërguari i tij zyrtar, u përpoq të ndërmjetësonte një marrëveshje midis dy palëve. Një takim i vitit 2020 në Uashington midis Vuçiqit dhe Avdullah Hotit, asokohe kryeministër i Kosovës, ishte i pakët. Por gjatë administratës së Bidenit, Grenell i ka qëndruar besnik Trumpit, pranë familjes së tij dhe i fokusuar në Ballkanin Perëndimor. Në tetor 2023, ai deklaroi se një administratë e dytë Trump do të përqendrohej në rajon (ndër tema të tjera) “menjëherë në mandatin e tij të dytë”. Njeriu të cilin Trump vazhdon ta quajë “i dërguari im” ka thelluar marrëdhëniet e tij me Vuçiqin gjatë asaj kohe. Grenell ka ndjekur gjithashtu mundësi biznesi në rajon. Nga ana e tij, Dodik ka mbështetur tashmë fushatën e Trump, duke argumentuar se fitorja e kandidatit republikan “mund të krijojë kushte” dhe një mundësi që Republika Srpska të shpallë pavarësinë.
Roli i Orban
Që kur Trump u largua nga Shtëpia e Bardhë, kryeministri autoritar i Hungarisë Viktor Orban ka arritur të vendoset si partneri më i ngushtë i ish-presidentit në Evropë. Kjo ka implikime për Ballkanin Perëndimor. Orban ka mbështetur prej kohësh liderë nacionalistë në rajon si Nikola Gruevski; ish-kryeministri i Maqedonisë së Veriut i cili u arratis në Hungari për t’i shpëtuar dënimit me dy vjet burgim për korrupsion dhe shpërdorim pushteti. Kryeministri hungarez e ka mbështetur veçanërisht Dodikun në përpjekjen e tij për të shpërbërë Bosnjën dhe Hercegovinën.
Shkëmbimi i territoreve
Qeveria e Serbisë ka të ngjarë të kërkojë të punojë me një administratë të re Trump për të avancuar planet e saj në katër komunat në veri të Kosovës. Në atë skenar, Uashingtoni jo vetëm që mund ta lehtësojë këtë, por edhe ta detyrojë Prishtinën të pajtohet. Komentet e John Bolton në Kiev në atë ditë vere në 2018 duke miratuar shkëmbimin e tokave janë vetëm një shembull shqetësues nga mandati i parë i Trump.
