Një analizë e publikuar nga CNN vlerëson se marrëveshja e mundshme mes administratës së presidentit amerikan Donald Trump dhe Iran mund të prodhojë pasoja të forta politike në Uashington, pothuajse po aq të debatueshme sa vetë vendimi për përfshirjen amerikane në konfliktin e Lindjes së Mesme.
Sipas analizës, Trump ndodhet nën presion nga të dyja kampet politike, ndërsa negociatat me Teheranin po afrohen drejt një marrëveshjeje paraprake për uljen e tensioneve në rajon.
Drafti fillestar i diskutuar parashikon rihapjen graduale të Strait of Hormuz dhe lehtësimin e bllokadës amerikane ndaj porteve iraniane, një zhvillim që synon stabilizimin e tregjeve globale të energjisë pas javëve të tensioneve dhe rritjes së çmimeve të naftës.
Megjithatë, sipas analistëve amerikanë, çështja më e ndjeshme mbetet programi bërthamor iranian. Skeptikët në Kongres argumentojnë se marrëveshja aktuale nuk garanton neutralizimin e plotë të kapaciteteve bërthamore të Iranit.
Brenda Republican Party, disa senatorë konservatorë kanë shprehur kritika të ashpra ndaj administratës Trump. Senatori Thom Tillis ka pyetur publikisht pse po diskutohet lejimi i materialeve bërthamore të mbeten në Iran, ndërsa senatori Roger Wicker paralajmëroi se një marrëveshje e butë mund të krijojë perceptimin e dobësisë amerikane.
Edhe senatori Lindsey Graham ka ngritur shqetësime për ndikimin strategjik që mund të ketë ruajtja e kontrollit iranian mbi Ngushticën e Hormuzit.
Kritika kanë ardhur edhe nga demokratët. Senatori Cory Booker deklaroi se marrëveshja nuk adreson në mënyrë reale programin bërthamor iranian, ndërsa senatori Chris Van Hollen paralajmëroi se rajoni mund të rikthehet në një situatë edhe më të paqëndrueshme.
Analiza thekson se Trump përballet me një balancë të vështirë politike. Një vazhdim i konfliktit mund të dëmtojë administratën përpara zgjedhjeve të mesmandatit, pasi shumica e amerikanëve kundërshtojnë një luftë të zgjatur në Lindjen e Mesme. Por një marrëveshje që perceptohet si lëshim ndaj Iranit mund të krijojë pakënaqësi të fortë tek baza konservatore republikane.
Nga ana tjetër, Marco Rubio ka mbrojtur negociatat, duke deklaruar se administrata nuk do të pranojë asnjë marrëveshje që forcon Iranin apo i lejon Teheranit të zhvillojë armë bërthamore.
Vetë Trump ka deklaruar se negociatorët amerikanë nuk duhet të nxitojnë, duke theksuar se “koha është në anën tonë”.
Sipas analizës, administrata amerikane beson se një marrëveshje mund të ndihmojë në uljen e çmimeve të energjisë dhe të lehtësojë presionin inflacionist në SHBA. Megjithatë, ekspertët ekonomikë paralajmërojnë se rikuperimi i tregjeve të energjisë nuk do të jetë i menjëhershëm për shkak të pasigurive të krijuara nga konflikti dhe tensionet në Gjirin Persik.
