Akuzat për KAYO/ Rrjeti i kompanive “ombrellë” me Ardi Veliu, Belinda Balluku dhe Edi Rama në qendër të debatit

Një artikull investigativ ka ngritur akuza të forta mbi funksionimin e shoqërisë shtetërore KAYO, e cila drejtohet nga Ardi Veliu, duke e lidhur atë me një rrjet kompanish private që, sipas pretendimeve, përfitojnë fonde publike pa procedura të hapura konkurrimi.

Në qendër të akuzave përmenden edhe emrat e Belinda Balluku dhe Edi Rama, ndërsa pretendohet se struktura ligjore e krijuar pas vitit 2024 ka mundësuar kalimin e fondeve të ushtrisë drejt subjekteve private përmes partneriteteve të drejtpërdrejta.

Kompanitë kryesore të përmendura

1. TIMAK Defence

• Themeluar në gusht 2025
• 80% në pronësi private
• Përfshirje e një investitori izraelit (Ron Yeffet)
• Sipas akuzave, ka përfituar tendera me vlerë miliona euro

2. M.K.D (Myslym Keta Defence)

• Kapital fillestar: 35,000 euro
• Përdor infrastrukturë shtetërore (uzina)
• Fokus: prodhim municionesh
• Pretendohet se shmang konkurrencën përmes statusit “strategjik”

3. Guna Tactical

• 51% shteti, 49% privat
• Prodhim uniformash për ushtrinë dhe policinë
• Praktikisht kanalizon buxhetin publik në një subjekt të vetëm

4. Elbit Systems

• Partneritet strategjik me vlerë shumë të lartë
• Përmendet mundësia e garancisë sovrane nga shteti
• Kritika për mungesë transparence në negociata

5. Fincantieri

• Memorandum bashkëpunimi për bazën detare të Pashalimanit
• Rrezik për kontrata pa garë në fazat e mëvonshme

Thelbi i akuzave

Sipas pretendimeve:

• Ligji i vitit 2024 dhe vendimet e qeverisë krijojnë hapësirë për kontrata pa tender
• KAYO vepron si ndërmjetës mes shtetit dhe privatëve
• Infrastruktura publike përdoret për fitime private
• Mungon transparenca në marrëveshjet strategjike

Çfarë duhet theksuar

Këto janë akuza dhe pretendime mediatike/opozitare, të cilat:

• nuk përbëjnë vendim gjykate
• nuk janë konfirmuar zyrtarisht nga institucionet e drejtësisë
• mund të jenë objekt hetimi nëse do të ketë procedura ligjore

Konteksti

Krijimi i KAYO-s është prezantuar zyrtarisht si një hap për:

• modernizimin e Forcave të Armatosura
• zhvillimin e industrisë së mbrojtjes
• rritjen e kapaciteteve prodhuese vendase

Megjithatë, debati publik është përqendruar te balanca mes sigurisë kombëtare, transparencës dhe menaxhimit të fondeve publike.