Vetëm një ditë pas shpalljes së marrëveshjes mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit për t’i dhënë fund konfliktit dhe për të rikthyer lundrimin në Ngushticën e Hormuzit, qindra anije vijojnë të presin radhën për të kaluar në një nga korridoret detare më të rëndësishme në botë.
Megjithëse tregjet financiare reaguan pozitivisht ndaj lajmit, me rënien e çmimeve të naftës dhe pritshmëri për ulje të tensioneve në Lindjen e Mesme, ekspertët paralajmërojnë se rikthimi i plotë i normalitetit do të kërkojë kohë.
Sipas të dhënave të kompanisë së monitorimit detar Kpler, rreth 600 anije ndodhen aktualisht të bllokuara në Gjirin Persik, në pritje të rifillimit të plotë të qarkullimit. Ndërkohë, mbi 300 anije të tjera po presin në Gjirin e Omanit për të hyrë në rajon dhe për t’u ngarkuar me mallra.
Mes mjeteve lundruese që presin të lëvizin përmes Hormuzit janë 98 cisterna të naftës bruto dhe 88 anije që transportojnë produkte të rafinuara dhe derivate energjetike. Kjo situatë përfaqëson miliona fuçi nafte dhe sasi të konsiderueshme produktesh që ende nuk kanë arritur në tregjet ndërkombëtare.
Analistët theksojnë se marrëveshja SHBA-Iran mund të ketë shmangur përshkallëzimin ushtarak, por nuk i zhbën menjëherë pasojat ekonomike të muajve të fundit. Gjatë krizës, kompanitë e transportit detar u detyruan të ndryshonin itineraret, kostot e sigurimit u rritën ndjeshëm dhe shumë vende kërkuan burime alternative furnizimi për energjinë.
Për këtë arsye, procesi i rikthimit të flukseve normale tregtare pritet të jetë gradual. Operatorët detarë dhe kompanitë e sigurimeve po monitorojnë me kujdes situatën, ndërsa tregtarët e energjisë presin sinjale konkrete se lundrimi në Hormuz është rikthyer plotësisht dhe pa rreziqe.
Ngushtica e Hormuzit konsiderohet arteria kryesore e transportit global të naftës, pasi përmes saj kalon një pjesë e madhe e eksporteve energjetike nga vendet e Gjirit Persik drejt tregjeve botërore. Çdo bllokim apo kufizim në këtë korridor ka ndikim të drejtpërdrejtë në ekonominë globale, çmimet e energjisë dhe zinxhirët e furnizimit.
Ndërsa marrëveshja e fundit ka sjellë optimizëm në tregje, ekspertët vlerësojnë se sfida më e madhe tani është menaxhimi i trafikut të grumbulluar dhe rikthimi gradual i besimit të kompanive të transportit dhe investitorëve në rajon.
