Një projekt i madh investimi greko-amerikan pritet të zhvillohet në Bilisht, duke e vendosur Shqipërinë në hartën strategjike të burimeve minerare kritike në Europë.
Grupi grek AKTOR ka njoftuar hyrjen në sektorin minerar në Shqipëri përmes një marrëveshjeje me BNI Foundation, që parashikon kërkimin, zhvillimin dhe shfrytëzimin e nikelit dhe kobaltit.
Sipas marrëveshjes, do të krijohet një kompani e përbashkët ku AKTOR do të zotërojë 51% të aksioneve, ndërsa BNI Foundation 49%. Investimi total, në fazën e plotë të zhvillimit, pritet të arrijë rreth 1 miliard euro.
Projekti mbështetet në një masë të madhe nga kapital amerikan dhe ekspertizë teknike nga kompani me bazë në Shtetet e Bashkuara, duke e bërë këtë iniciativë pjesë të përpjekjeve perëndimore për të siguruar furnizimin me lëndë të para kritike.
Nikeli dhe kobalti janë elementë kyç për prodhimin e baterive litium-jon, të përdorura në automjetet elektrike dhe sistemet e ruajtjes së energjisë. Aktualisht, Kina dominon përpunimin global të këtyre materialeve, ndaj ky investim synon të reduktojë varësinë nga tregu kinez.
Sipas të dhënave, zona e Bilishtit ka potencial të konsiderueshëm, me mbi 500 mijë ton nikel dhe 25 mijë ton kobalt, duke u renditur ndër rezervat më të mëdha në Europë.
Burime të tregut e lidhin këtë marrëveshje edhe me vizitën në Tiranë të drejtuesit të AKTOR, Aleksandros Eksarkhos, së bashku me ambasadoren amerikane në Athinë, Kimberly Guilfoyle, ku u zhvilluan takime me kryeministrin Edi Rama.
Ky zhvillim pritet të ketë ndikim jo vetëm ekonomik, por edhe gjeopolitik, duke e pozicionuar Shqipërinë si një hallkë të rëndësishme në zinxhirin global të furnizimit me energji dhe teknologji të avancuar.
