Një hetim publik i Mbretërisë së Bashkuar ka dalë sot me përfundimin më të rëndë të mundshëm: Presidenti rus Vladimir Putin ka qenë ai që autorizoi personalisht sulmin me agjentin nervor “Novichok” ndaj ish-agjentit të dyfishtë Sergei Skripal në vitin 2018 – një akt që u shndërrua në një demonstrim “të pamatur dhe të papërgjegjshëm” të forcës, dhe që solli vdekjen tragjike të një qytetareje britanike të pafajshme.
Helmimi i Skripalëve – sulm i organizuar nga inteligjenca ushtarake ruse (GRU)
Më 4 mars 2018, Sergei Skripal dhe vajza e tij Yulia u gjetën pa ndjenja në një stol në Salisbury, pasi Novichoku ishte vendosur në dorezën e derës së shtëpisë së tyre. Ky agjent nervor, i prodhuar për përdorim ushtarak, është ndër më vdekjeprurësit në botë.
Sipas raportit të publikuar sot nga ish-gjyqtari i Gjykatës Supreme, Anthony Hughes, ekziston “bindje e plotë” se sulmi:
- u krye nga një njësi operative e GRU-së,
- ishte një tentativë e qartë vrasjeje,
- dhe nuk mund të ishte autorizuar pa vetë Presidentin Putin.
Vdekja e një gruaje të pafajshme nga shishja e parfumit të hedhur nga atentatorët
Katër muaj pas sulmit, Dawn Sturgess, 44 vjeç, u helmua fatalisht pasi partneri i saj gjeti një shishe parfumi, në të cilën atentatorët rusë kishin futur Novichok-un për ta kontrabanduar në Mbretërinë e Bashkuar. Ajo ndërroi jetë pak pas mbërritjes në spital.
Hetimi zbulon se shishja përmbante mjaftueshëm agjent nervor për të vrarë mijëra njerëz.
Hughes theksoi se:
“Veprimet e atentatorëve, eprorëve të tyre dhe vetë Putinit ishin jashtëzakonisht të pamatura. Ata mbajnë përgjegjësi morale për vdekjen e Dawn Sturgess.”
Britania reagon me sanksione të reja – thirret ambasadori rus
Pasi raporti u publikua, qeveria britanike:
- vendosi sanksione të reja kundër GRU-së,
- thirri në takim ambasadorin rus,
- e cilësoi Moskën si të angazhuar në një “fushatë të vazhdueshme aktiviteti armiqësor”.
Kryeministri britanik Keir Starmer, deklaroi:
“Mbretëria e Bashkuar do të ngrihet gjithmonë kundër regjimit brutal të Putinit dhe makinës së tij vrasëse.”
Rusia mohon gjithçka – por provat janë “të shumta dhe të pakundërshtueshme”
Kremlini ka mohuar çdo përfshirje, duke e quajtur hetimin “propagandë antiruse”.
Megjithatë, autoritetet britanike kanë ngritur aktpadi në mungesë ndaj tre pjesëtarëve të GRU-së, të identifikuar si atentatorët kryesorë.
Dy prej tyre madje dolën në televizionin rus duke pretenduar se ishin “turistë” që vizitonin katedralen e qytetit – një pretendim që Londra e cilësoi absurd.
Një rast i dytë ku Putini akuzohet për vrasje në tokën britanike
Ky është hetimi i dytë madhor britanik që konkludon se Vladimir Putin ka autorizuar sulme ndaj kundërshtarëve të tij në territorin e Mbretërisë së Bashkuar.
Në vitin 2016, një hetim tjetër zbuloi se Putini ka urdhëruar vrasjen e ish-agjentit Alexander Litvinenko, i cili u helmua me polonium radioaktiv në Londër, në vitin 2006.
