Arkivi Qendror Shtetëror i Filmit ka publikuar një foto të rrallë të aktorës së shquar shqiptare, Margarita Xhepa, nga roli i saj në film të vitit 1965 “Vitet e Para”. Fotografia është vendosur paralelisht me një imazh ikonik të Sharon Stone nga skena e famshme në “Basic Instinct” (1992), duke krijuar një krahasim vizual që lidh dy epoka të ndryshme të kinemasë dhe forcën e prezencës femërore në ekran, pavarësisht konteksteve historike.
Në atë postim, AQSHF nënvizon se fotos është marrë direkt nga arkivi i Xhepës dhe paraqet një moment të veçantë të ndriçimit artistik shqiptar të viteve të para të kinemasë vendase. Krahasimi me Sharon Stone synon të theksojë jo vetëm aftësinë e portretizimit të karaktereve ikonë, por edhe universalitetin e shprehjes feministe dhe teatralitetit të aktoreve në të gjitha kohët.
**Kush ishte Margarita Xhepa?**
Lindi në Lushnjë në vitin 1932 dhe ndërroi jetë në prill 2025, një ditë pas ditëlindjes së saj të 93. Me mbi tetë dekada karrierë artistike, ajo ka krijuar mbi 140 role në teatër dhe rreth 40 në film. Vlerësuar si një prej figurave më të rëndësishme të artit shqiptar, mori titullin “Artist i Popullit” dhe çmimin “Aktorja e Evropës” për rolin e saj në “Kush e solli Doruntinën?”, një bashkëpunim me dramaturgë e regjisora të rangut ndërkombëtar.
**Përse ka rëndësi ky krahasim?**
– Imazhi arrin të kapë thellësinë emocionale dhe moralin e dy personazheve: një realitet shqiptar i viteve ’60 dhe tensionin psikologjik të Hollywood-it postmodern.
– Paralelizmi thekson se aktorët kanë hapësirë të përjetësohen si ikonë jo vetëm për rolet që luajnë, por edhe për mënyrën sesi i japin jetë këtyre roleve.
– Në një kohë kur trashëgimia kulturore vlerësohet gjithnjë e më shumë, një gjurmë e tillë nga arkivi është dëshmi e peshës dhe ndikimit të artit në ndërgjegjen kolektive.
—
