Deklaratat e fundit të kreut të Partisë Demokratike, Sali Berisha, mbi lobimin në Shtetet e Bashkuara kanë rikthyer në qendër të debatit politik çështjen e financimit të kontratave të lobimit dhe statusit të tij në raport me autoritetet amerikane.
Gjatë një komunikimi me gazetarët, Berisha pranoi se janë kryer veprime lobimi në SHBA dhe deklaroi se financimi është mbuluar nga një fondacion që, sipas tij, mbështet Partinë Demokratike. Megjithatë, ai nuk bëri publik emrin e fondacionit dhe as detaje të tjera mbi burimin e fondeve.
Çfarë dihet deri tani?
Në media është raportuar më herët për një kontratë lobimi të lidhur mes Partisë Demokratike dhe kompanisë amerikane Continental Strategy, e cila thuhet se kap vlerën e disa milionë dollarëve.
Sipas dokumenteve të publikuara nga media dhe regjistrimeve të detyrueshme sipas ligjit amerikan për lobimin, kontrata parashikon shërbime këshillimi dhe përfaqësimi politik në SHBA.
Megjithatë, pretendimet se fondet janë “para të pista” ose se ekziston pastrim parash mbeten akuza politike dhe nuk janë provuar nga ndonjë vendim gjykate apo konkluzion zyrtar i organeve hetimore.
Statusi i Berishës në SHBA
Një pikë e debatit lidhet me faktin se Berisha ka deklaruar se mund të udhëtojë në SHBA, ndërsa në të njëjtën kohë vazhdon diskutimi mbi statusin e tij si person i shpallur “non grata” nga Departamenti Amerikan i Shtetit në vitin 2021.
Deri tani nuk ka një njoftim publik nga autoritetet amerikane që të konfirmojë shfuqizimin e vendimit të vitit 2021. Për këtë arsye, çdo pretendim se statusi është hequr plotësisht ose se mbetet i pandryshuar duhet trajtuar me kujdes dhe bazuar vetëm në dokumente zyrtare.
Hetimet dhe transparenca
Artikulli ngre pyetje mbi burimin e fondeve të përdorura për lobim dhe përmend interesimin e institucioneve shqiptare për kontratat e lobimit.
Nëse ekzistojnë hetime aktive nga SPAK, ato do të duhet të përcaktojnë:
- burimin e fondeve;
- ligjshmërinë e transaksioneve;
- përputhshmërinë me legjislacionin shqiptar dhe amerikan.
Deri në përfundimin e çdo hetimi, pretendimet për financime të paligjshme mbeten të pakonfirmuara.
Çështja kryesore
Në thelb, debati aktual nuk lidhet vetëm me lobimin, i cili është një aktivitet i ligjshëm në SHBA kur deklarohet sipas ligjit, por me transparencën e burimit të financimit.
Pyetja që mbetet pa përgjigje të plotë publikisht është: kush i ka financuar konkretisht kontratat e lobimit dhe në çfarë forme janë siguruar fondet?
Kjo është çështja që pritet të sqarojë debatin politik dhe institucional në vijim, përmes dokumenteve, deklarimeve financiare dhe çdo verifikimi zyrtar nga organet kompetente.
