Biseda telefonike mes Vladimir Putin dhe Donald Trump nuk prodhoi kthesën e shumëpritur në luftën Rusi–Ukrainë, por përkundrazi thelloi pasigurinë mbi një armëpushim të mundshëm.
Në qendër të diskutimeve qëndron data 9 maj, një moment simbolik për Rusinë, e lidhur me fitoren në Luftën e Dytë Botërore. Sipas interpretimeve nga Kievi, kjo datë mund të shfrytëzohet nga Kremlini si një pauzë e përkohshme për arsye propagandistike dhe operacionale, më shumë sesa një hap real drejt paqes.
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky ka shprehur skepticizëm të hapur, duke theksuar se çdo propozim rus mund të synojë vetëm “disa orë qetësie” për zhvillimin e paradës ushtarake, përpara rifillimit të luftimeve.
Megjithatë, Ukraina nuk e përjashton plotësisht një marrëveshje. Zelensky ka deklaruar se Kievi është i gatshëm të shqyrtojë çdo armëpushim që është:
- konkret
- i verifikueshëm
- i mbështetur nga garanci ndërkombëtare
Deri tani, sipas autoriteteve ukrainase, nuk ka pasur asnjë ofertë zyrtare për armëpushim nga Moska apo Uashingtoni. Në këtë kuadër, diplomacia ukrainase ka nisur kontakte me SHBA për të qartësuar çdo detaj të mundshëm.
Nga ana tjetër, Kremlini e konsideron armëpushimin e 9 majit si një vendim të njëanshëm. Zëdhënësi Dmitry Peskov theksoi se Rusia rezervon të drejtën për të përcaktuar kohën dhe kushtet e çdo pauze ushtarake, ndërsa ministri i Jashtëm Sergey Lavrov përsëriti kushtin e njohur: kundërshtimin e anëtarësimit të Ukrainës në NATO.
Në planin praktik, edhe organizimi i paradës së 9 majit këtë vit reflekton situatën në terren. Për herë të parë pas shumë vitesh, parada në Moskë pritet të zhvillohet pa ekspozimin e tankeve dhe raketave, një vendim që lidhet me “rreziqet operative” dhe kërcënimet e sigurisë.
Sipas përfaqësueses së lartë të BE-së, Kaja Kallas, mungesa e pajisjeve ushtarake në paradë mund të jetë një sinjal i vështirësive që Rusia po përballet në front.
Ndërkohë, negociatat e mundshme nuk kufizohen vetëm në aspektin ushtarak. Sipas burimeve nga Kievi, Moska mund të lidhë një armëpushim me kërkesa për lehtësimin e sanksioneve ndërkombëtare, duke shtuar një dimension ekonomik në bisedime.
Megjithatë, opinioni publik në Ukrainë mbetet i fortë kundër çdo kompromisi territorial, veçanërisht në rajonin e Donbasit, duke e bërë edhe më të vështirë arritjen e një marrëveshjeje të qëndrueshme.
Në këtë klimë mosbesimi të thellë, çdo ide për armëpushim mbetet e brishtë dhe e lidhur ngushtë me interesa strategjike, më shumë sesa me një vullnet të sinqertë për paqe.
