Kompania europiane e industrisë aeronautike Airbus ka njoftuar se pjesa dërrmuese e rreth 6.000 avionëve të familjes A320, të prekur nga cenueshmëria ndaj rrezatimit të fortë diellor, kanë marrë tashmë përditësimin e domosdoshëm të softuerit gjatë fundjavës. Masa u ndërmor urgjentisht për të garantuar sigurinë maksimale të fluturimeve pas identifikimit të një problemi teknik që prekte sistemet e kontrollit të avionëve.
Më pak se 100 avionë presin ende përditësimin
Sipas njoftimit zyrtar të Airbus, kanë mbetur më pak se 100 avionë që duhet t’i nënshtrohen përditësimit përpara se të rikthehen në shërbim të plotë. Të gjithë avionët e tjerë janë verifikuar dhe konsiderohen të sigurt për operim.
Airbus kërkoi falje për vonesat dhe shqetësimet e shkaktuara linjave ajrore dhe pasagjerëve, duke theksuar se siguria është prioritet absolut.
“Airbus kërkon ndjesë për çdo problem dhe vonesë të shkaktuar për pasagjerët dhe linjat ajrore. Vendimi për ndalimin e përkohshëm të fluturimeve ishte i domosdoshëm për të garantuar sigurinë,” thuhet në deklaratë.
Si u zbulua defekti?
Problemi u identifikua pas analizës së një incidenti teknik, ku u vu re se rrezatimi diellor dhe kozmik në lartësi të mëdha mund të shkaktonte deformim të të dhënave në kompjuterin e fluturimit ELAC, një komponent kritik që kontrollon:
- timonin,
- pelerinat (flaps),
- sipërfaqet e tjera aerodinamike të avionit.
Këto sisteme janë thelbësore për ngritjen, uljen dhe manovrat në ajër.
Pse rrezatimi diellor është problem për avionët A320?
Familja A320 përdor teknologjinë “fly-by-wire”, që do të thotë se komandat e pilotëve transmetohen elektronikisht tek kompjuterët e avionit, të cilët në fakt janë ata që ekzekutojnë manovrat e fluturimit. Çdo deformim i të dhënave mund të ndikojë drejtpërdrejt në funksionimin e avionit.
Rrezatimi diellor në intensitet të lartë, sidomos gjatë aktivitetit të shtuar diellor, mund të:
- ndërhyjë në sinjalet elektronike,
- shkaktojë gabime momentale në sistem,
- krijojë rrezik në manovrimin automatik të avionit.
Fluturimet u ndaluan përkohësisht në gjithë botën
Të premten, Airbus u kërkoi të gjitha linjave ajrore që operojnë avionë A320 të:
- ndalonin përkohësisht fluturimet,
- instalonin përditësimin e softuerit,
- kryenin kontroll të plotë para rikthimit në shërbim.
Ky vendim global ndikoi qindra fluturime, por kompanitë ajrore bashkëpunuan për të realizuar përditësimet brenda disa orëve dhe ditëve.
Rikthimi në normalitet
Me përditësimet e instaluara në pothuajse gjithë flotën, Airbus thotë se:
- sistemi ELAC tashmë është i mbrojtur nga interferencat e rrezatimit,
- avionët mund të operojnë të sigurt,
- nuk priten incidente të tjera të ngjashme.
Airbus falënderoi autoritetet dhe kompanitë ajrore për reagimin e shpejtë dhe bashkëpunimin teknik.
