Shërbimet sekrete perëndimore kanë zbuluar se Pavel Durov, themeluesi i Telegram, i cili ndodhet në paraburgim të përkohshëm në Paris që nga e shtuna ka zgjedhur të arrestohej në Francë për të mos përfunduar në Moskë si Aleksei Navalny, disidenti rus që vdiq në burg. Kjo shkon dorë për dore me një tjetër teori konspirative, të promovuar nga Elon Musk.
Nxitja e historisë është paqartësia e madhe e personazhit dhe platformës së tij digjitale. Ai është një Musk ose Zuckerberg i vogël rus, me një pasuri neto të vlerësuar në nëntë miliardë dollarë dhe një talent të vërtetë teknologjik. Lajmëtari i tij i parë, VKontakte, u bë dominues në Rusi dhe së shpejti ra nën radarin e autoriteteve.
Ashtu si ai, u shpall fajtor ndër të tjera se ka goditur një polic në Shën Petersburg. Aq sa ai la vendin e tij të lindjes për t’u transferuar në Dubai. Aktualisht ka tre kombësi, ruse, emirate dhe franceze. Drejtësia franceze ka hapur një hetim paraprak duke renditur disa krime të mundshme të kryera në Telegram, duke përfshirë pornografinë e fëmijëve, trafikun e drogës, pastrimin e parave dhe terrorizmin. Megjithatë, jo të kryera nga ai.
Detajet
Duket se akuza ndaj themeluesit dhe pronarit është se ka lejuar të zhvillohen aktivitete kriminale në platformën e tij. Është aspekti që ndezi zemërimin e Musk, i bindur se autoritetet përdorin standarde të dyfishta, duke u treguar më të butë ndaj mediave sociale “progresive” si Facebook, Instagram, Alphabet Google, ndërsa kriminalizojnë Telegramin për përmbajtjet që kalojnë nëpër të. Megjithatë, paqartësia e Telegram shkon përtej mungesës së censurës. Kjo pasi ka një dimension gjeopolitik. Ka 900 milionë përdorues; është shumë popullor në demokracitë e mëdha si India dhe në regjimet autoritare duke përfshirë Iranin. Veçanërisht, ajo ka mbetur platforma e favorizuar si në Rusi ashtu edhe në Ukrainë.
Pasi Putini nisi pushtimin, Telegram fitoi një rol të paprecedentë: përmes kësaj platforme kalon shumica e informacionit mbi luftimet. Popullsia ruse merr lajme për ecurinë e luftës përmes Telegramit, ndërsa mediat sociale perëndimore janë të ndaluara. Edhe ushtarët rusë e përdorin atë mes tyre, ndonjëherë edhe për informacion operativ. Ndërsa në frontin ukrainas duket se Telegram komunikon alarmet për bomba më shpejt se aplikacioni qeveritar. Nëse dikush mund të kontrollojë dhe manipulojë Telegramin, ndoshta nuk është i njëanshëm. Në këtë platformë shfaqen zëra mospajtimi kundër Putinit, krahas propagandës nacionaliste dhe burimeve të lidhura me shërbimet sekrete. Verën e kaluar, kreu i atëhershëm i Divizionit Wagner, Yevgeny Prigozhin, përdori Telegramin për të njoftuar rebelimin e tij dhe për të përhapur lajmin ndërsa po shkonte drejt Moskës.
A mundet që paqartësia e Telegram – e favorizuar nga fakti se pret biseda në grup deri në dyqind mijë përdorues – të ketë qenë e dobishme për Putinin dhe a mund të ishte bërë papritur e pakëndshme për të për ndonjë arsye që nuk e dimë? New York Times tërheq vëmendjen për një paralajmërim të papritur nga agjencia ruse e inteligjencës, e cila u bëri thirrje njerëzve “të mos përdorin Telegramin për të komunikuar informacione të ndjeshme”. Kjo deklaratë e Dmitri Medvedev, ish-president dhe tani megafoni i Putinit, është emblematike. “Durov donte të ishte një njeri brilant kozmopolit pa një vend, por ai bëri një gabim në llogaritjet e tij. Ai do të jetë gjithmonë një rus, prandaj i paparashikueshëm dhe i rrezikshëm”. Pas këtyre fjalëve, ndoshta një qeli e policisë franceze është një vend tepër relaksues.
Marrëveshja
Një tjetër fakt është se presidenti Francez Emmanuel Macron i ka kërkuar sipërmarrësit rus Pavel Durovit që të zhvendoste selinë e Telegram në Paris. Propozimi i Macron është bërë në një drekë që ata kanë pasur në vitin 2018, por kjo kërkesë e presidentit francez Emmanuel Macron është refuzuar nga Pavel Durov. Sipas ANSA, e cila i është referuar një artikulli të ‘Wall Street Journal’, Macron madje mendoi t’i jepte atij edhe shtetësinë franceze. Në vitin 2017, 007-at franceze shënjestruan Durov në një operacion të përbashkët me Emiratet e Bashkuara Arabe, pasi hakeruan iPhone-in e tij. Siguria franceze ishte e shqetësuar për përdorimin e Telegramit nga Shteti Islamik për të planifikuar sulme.
